Najważniejsze informacje w skrócie
- Legionella to bakterie występujące naturalnie w wodach powierzchniowych i podziemnych, które mogą namnażać się także w instalacjach budynków.
- Sprzyjają im temperatura około 20-50 °C, zastój wody, biofilm, osady i korozja instalacji.
- Do zakażenia dochodzi głównie drogą wziewną, przez wdychanie skażonego aerozolu wodnego.
- Bakteria typowo nie przenosi się z człowieka na człowieka.
Spis treści
Gdzie mogą występować bakterie Legionella?
Bakterie z rodzaju Legionella mogą występować w instalacjach ciepłej i zimnej wody, zasobnikach, prysznicach, wannach z hydromasażem, fontannach, nawilżaczach, wieżach chłodniczych i innych urządzeniach wytwarzających aerozol wodny - szczególnie przy stagnacji, podwyższonej temperaturze i obecności biofilmu.
Kiedy bakterie Legionella się namnażają?
Bakterie mogą namnażać się w wodzie o temperaturze około 20-50 °C, przy czym szczególnie sprzyjający zakres to około 25-45 °C. Rozwojowi sprzyjają także zastój wody, biofilm, osady, kamień kotłowy i korozja instalacji.
Temperatura jako środek kontroli
Orientacyjny wpływ temperatury wody na przeżywalność bakterii:
Podane wartości są orientacyjne. Temperatura zmierzona w jednym punkcie nie potwierdza skutecznej dezynfekcji całej instalacji; znaczenie mają również czas oddziaływania, cyrkulacja, biofilm, osady i martwe odcinki.
Jak dochodzi do zakażenia?
Do zakażenia dochodzi przede wszystkim drogą wziewną - przez wdychanie aerozolu wodnego, na przykład podczas korzystania z prysznica, fontanny lub zraszacza. Im drobniejsze kropelki, tym łatwiej bakteria dociera do dolnych dróg oddechowych.
Jakie są skutki i objawy zakażenia?
Zakażenie może przebiegać jako choroba legionistów, czyli ciężkie zapalenie płuc, albo jako łagodniejsza, grypopodobna gorączka Pontiac. Okres inkubacji choroby legionistów wynosi zwykle 2-10 dni, natomiast objawy gorączki Pontiac mogą pojawić się już po kilku godzinach, zazwyczaj w ciągu 3 dni.
Kto jest najbardziej narażony?
Podwyższone ryzyko ciężkiego przebiegu zakażenia dotyczy w szczególności:
- osób starszych
- osób z obniżoną odpornością
- osób z przewlekłymi chorobami płuc
- osób palących
- osób chorujących na cukrzycę
- osób po przeszczepach
Co ta wiedza oznacza dla Twojego obiektu?
W Polsce obiekty spełniające definicję obiektu priorytetowego - w tym większość hoteli, szpitali, placówek opieki i innych budynków użyteczności publicznej - mają od 2026 r. obowiązek badań, raportowania wyników i reagowania na przekroczenia, a do 30 czerwca 2028 r. muszą przekazać pierwszą ocenę ryzyka.
Oficjalne źródła
- Państwowa Inspekcja Sanitarna - Co to jest Legionella (gov.pl)
- Światowa Organizacja Zdrowia - Legionellosis